Categorie: Groene vingers

Ongetwijfeld was je als tuinier gelukkig en content dat het al een tijd regende in oktober. De nodige tekorten werden aangevuld en het gras groeide dat het een lieve lust was. In die mate zelfs dat we uitzonderlijk eind oktober het gazon nog eens moesten maaien. Aan dit plezier kwam al vlug een einde toen in november de eerste koudere dagen kwamen. Ondertussen zitten we waarschijnlijk al eens regelmatig met de sloefjes in de gezellige warmte te genieten van een glühwein. De dagen worden heel kort, onze tuin is in rust, maar toch moet nog het een en ander opgekuist worden.

Hopelijk heb je de meest gevoelige planten al kunnen opbergen in de verwarmde serre, de veranda of garage. Het droge hout van het snoeien of van een oude boom of struik kunnen we gebruiken in de vuurschaal of tijdens een winterbarbecue. Bladverliezende bomen staan nu kaal en kunnen gesnoeid worden als het niet te hard vriest, rozen korten we met 1/3^de in opdat ze niet te veel wind vangen. Sommige bomen (vnl. beuk en notelaar) verdragen geen of weinig snoei. Op droge en niet te koude dagen kan je nog gerust de grond spitten om groenafval en bladafval te verwerken. Zo bereid je ook de grond voor op de komende lente. Denk eraan om vogels bij te voeren of hun in drinken te voorzien. Zorg er ook voor dat de tuinpaden en het gazon vrij blijven van afgevallen bladeren en takken. Als er plassen blijven staan op het gazon of er is heel veel mos, prik dan eens met een riek of prikrol om verse lucht in de grond te brengen. Niet aan gedacht dat je in december aardperen kan planten, maar ook oogsten? Spruiten, savooi- en rode kool zijn nu ook op hun best eens ze de eerste vorst gehad hebben.

Voor 2020 wens ik iedereen veel tuinplezier en veel aangename dagen met een grote oogst aan groenten, fruit, en bloemen. Januari is een maand waarin we ook eens kiem- en / of spruitgroenten kunnen telen. Hierover is veel informatie te vinden op het internet. Heel leuk om te doen en weinig arbeidsintensief. De kerstboom mag terug opgeborgen worden en als het een levende is (liefst met wortel), dan mag je die buitenplanten of vermalen (om als mulch of compost te gebruiken) of meegeven met het groenafval. Onkruid moet je ook nu nog in bedwang houden en tijdig schoffelen, zodat geen zaden gevormd worden. Controleer ook regelmatig de bescherming van de planten. Bomen en rozen kunnen nog volop geplant of verplaatst worden mits het niet te hard vriest. Op dagen dat er sneeuw ligt, is het nuttig en interessant om een grote hoeveelheid ervan in serre en koude bak aan te brengen (dit mag gerust 20 à 30 cm zijn). Op die manier was je zouten uit de grond en zorg je ervoor dat de ondergrond vochtig blijft. Als je vorstgevoelige planten staan hebt in serre of koude bak, doe je dit beter niet. Maak in januari ook je teeltplannen op van wat zet ik waar en wanneer; doe aan vruchtwisseling. Vroege tuiniers zaaien hun eerste planten binnenshuis eind januari.

Eind september, begin oktober kregen we eindelijk een natte periode. Een langverwachte periode voor onze tuin en onze regentonnen en –putten. Maar of dit voldoende was om alle reserves aan te vullen, zullen we pas later weten. In ieder geval moeten we in november goed voor onze reserves zorgen en ze desnoods zo veel mogelijk aanvullen. De korte dagen en koude nachten maken hun rentree. Tijd om zo veel mogelijk tot rust te laten komen.

De laatste bladeren worden geruimd, de composthoop wordt aangevuld en verder gerust gelaten. Winterbedden worden, waar nodig, nog gelegd en groenbemesters op de ruggen gezaaid. Je kan nog zorgen voor een schuilplaats voor de egels: zorg voor een hoop met takken en veel bladeren, misschien nestelen ze zich in uw tuin. Haal overbodige takken en planten uit uw vijver en bereid deze voor op vorst (pompen verwijderen, isomo of takkenbussel in het water tegen toevriezen).

Denk ook aan het volgend voorjaar en plant nu nog, als de grond niet bevroren is, al de bollen van voorjaarsbloeiers (krokus, narcis, tulpen,…). Voor look is het ideale moment aangebroken. Witloof en champignons kunnen vanaf nu volop geforceerd worden en lekker vers geconsumeerd.

Vorstgevoelige planten verdienen een goede bescherming, maar vergeet niet dat ze ook verse lucht nodig hebben! Potten met gevoelige terrasplanten (brugmansia, agapanthus, oleander, fuchsia, zantedeschia, …) kunnen verhuizen naar de serre, veranda of vorstvrije garage. Potten die te zwaar zijn of planten die niet kunnen verplaatst worden, kan je afdekken

Thermobeschermhoes

met jute of noppenfolie. Voor andere planten volstaat het om ze zo veel mogelijk uit de wind te plaatsen dicht bij een muur waar ’s winters veel zon komt. In Malta zag ik bamboestokken in lange rijen dicht bij elkaar staan om planten te beschermen en de gure wind te breken. Vergeet niet om de wortels van knolbegonia’s, twaalf apostelen en dahlia’s droog en vorstvrij te bewaren.

De winter nadert, denk dan ook eens aan je kamerplanten. Deze moeten nu ook tot rust komen. Geef wat minder water en zorg er voor dat de temperatuurverschillen niet te groot worden. Wil je met kerst of rond nieuwjaar prachtig bloeiende bloemen staan hebben in uw living? Plant dan begin november de bollen van hyacinten, amaryllis en muscari (blauwe of witte druifjes) in een pot met niet te veel grond en zet ze weg op een donkere, frisse plaats. Hou deze bollen in het oog en geef niet veel water (zorg wel dat ze licht vochtig zijn). Eens je ziet dat ze groene toppen beginnen te krijgen, kan je ze voorzichtig naar de huiskamer verhuizen. De toppen van hyacinten moeten groen zijn en minsten 2 à 3 cm groot, van de muscari, een 2-tal cm. Van de amaryllis is het beter te wachten tot een duidelijke bloembot zichtbaar is. Gegarandeerd succes! Wil je mooie tweejarige planten zoals madeliefjes, vergeet-mij-nietjes en duizendschonen? Dan is nu het moment om ze te planten zodat ze nog kunnen aanslaan voor de winter.

Zoals gevreesd is er dit jaar heel weinig regen gevallen en hebben al onze planten en huisdieren te lijden gehad onder de soms verzengende hitte. Maar niet getreurd, de tuin hield zich kranig ondanks het feit dat sommige planten, struiken en zelfs bomen het begeven hebben. De plaag van de buxusmot viel beter mee dan vorig jaar, maar toch mag de aandacht niet verslappen. Ondertussen kruipen de rupsen van de buxusmot naar het binnenste van de struik om daar te verpoppen. In het volgend voorjaar worden zij bij de eerste warmte mot om uw buxus te belagen.

Het is nu vooral belangrijk om te tuin op te ruimen met het oog op komende winter en de kans te bieden aan de planten om nog te recupereren. Verzamel zaden, bessen, noten, eikels, kastanjes en rijp fruit vooraleer de vogels, eekhoorns of ongedierte er mee weg zijn. Pluk ook de mooiste droge bloemen van hortensia of andere planten en gekleurde takjes en bladeren om herfststukjes te maken of de tafel te decoreren. De bloembakken mogen geledigd worden. Je kan eventueel de bloemaarde behouden en de bakken opvullen met winterharde planten of bloembollen die volgend voorjaar bloeien. Exotische planten moeten naar binnen of naar de serre verhuizen, andere laat je misschien beter met rust en laat je opdrogen. Tijdens de winter is de plant zelf dan beschermd tegen extreme kou en biedt de plant op mistige morgens of besneeuwde momenten een leuk zicht. Onkruid stopt niet met groeien, dus blijf dit verwijderen. Vaste planten en coniferen kan je vanaf nu vermeerderen, scheuren of verplanten. Bedek vorstgevoelige planten met een laagje compost van 5 cm. Windgevoelige planten zoals lavatera, klim- en stamrozen, buddleia, mag je gerust tot de helft of een derde insnoeien om dan in het volgend voorjaar grondig in te snoeien. Geniet ook eens van de prachtige herfstkleuren.

Denk er aan om uw voederhuisje, mezenbollen, drankschaaltje af te wassen en terug op te hangen opdat vogels en eekhoorns geen honger hebben bij koud weer. De knollen en bollen van dahlia, bladbegonia, gladiolen, canna’s halen we uit en laten we opdrogen op een droge en vorstvrije plaats. De bollen van krokussen, narcissen, tulpen, witte en blauwe druifjes gaan we juist nu planten (2 maal zo diep als ze hoog zijn) om volgend voorjaar een prachtige bloei te bekomen.

Het gazon gaan maaien we minder en bij de laatste maaibeurt zetten we de maaier in een hogere stand dan gewoonte. Op die manier bouwt het gras reserve op en vermijd je overmatige groei van onkruid en mos in de winter. Verwijder regelmatig afgevallen bladeren van uw gazon. Ruim ook de bladeren voor je deur op en breng deze naar de daartoe voorziene bladkorven.

In de moestuin maken we de percelen winterklaar. De composthoop wordt uitgezeefd en verspreid op de ongebruikte percelen. We denken ook aan het forceren van witloof en champignons. Het is ook de ideale maand om knoflook te planten.

We zijn weeral zover: grote vakantie ! Rust en genieten moet ons lot zijn in deze maanden van het jaar. Het droge voorjaar met zijn enkele uitschieters van warme dagen is niet te vergelijken met de warme droge zomer van 2018. Dat die zomer dit jaar ook zijn sporen nalaat is u ongetwijfeld niet ontgaan. Her en der leggen bomen en struiken er het bijltje bij neer. De droge zomer en het droge voorjaar zorgen voor tekorten aan (grond)water. Vele struiken, planten, groenten en fruit zijn niet in hun “normale” doen.
Desondanks moeten we oog hebben voor de kwaaltjes, ziektes en ongedierte die onze tuinen belagen. Eén ervan, de slak kunnen we, in principe, niet meer bestrijden met de oude blauwe slakkenkorrels. Voortaan gebruiken we beter de ecologische slakkenkorrels, die zijn goed voor slakkenetende lijsters, merels, egels, padden. Als je sinds het voorjaar je buxussen angstvallig poppen- en rupsvrij hebt kunnen houden, vliegen de motten begin juli alweer volop rond. Wees alert en blijf bestrijden, hou de verschillende waarschuwingen in het oog.

Wil je volgend jaar mooie, bloeiende lavendel? Snoei hem dan voor 21 juli tot 1/3de terug. Is de lavendel al meerdere jaren niet gesnoeid, wees dan voorzichtig en snoei hem tot de helft terug. De hagen en struiken die in het voorjaar bloeiden kun je nu nog snoeien. Doe tweewekelijks de zomersnoei van je appelen en peren in juli en augustus.
Vanaf midden juli kan je al volop oogsten. Vroege aardappelen, sjalotten, uien, radijzen, salades allerhande, misschien zelfs al tomaten en/of paprika’s. Wanneer je water geeft, wees er dan aandachtig voor om dat niet ’s avonds laat te doen, maar nog genoeg tijd te hebben om de plant te laten opdrogen. Bladluizen en vele ziektes duiken op wanneer het vochtig en warm is. Bladluizen kan je verwijderen met een krachtige waterstraal en wat zeepsop.
Eten moet iedereen om te kunnen groeien, dus bemest regelmatig en gematigd. Maai het gazon wekelijks, tenzij een droge periode wordt voorspeld. Maai het gazon dan iets hoger af, het zal dan niet te snel bruin worden. Eens je het gazon besproeit omdat het te droog is, blijft het dan minstens wekelijks één keer en veel water geven. Heb je te veel klaver, weegbree, madelieven, paarden- of boterbloemen in je gazon, spuit dan met een middel tegen tweezaadlobbige planten. De keuze in producten van die aard is echter sinds nieuwjaar beperkter waardoor je misschien wat meer manueel zal moeten verwijderen.
Aan iedereen een deugddoende vakantie, een mooie onkruid- en ziektevrije tuin toegewenst en een prachtige vijver met veel jong broed.

Na zonnige dagen in april volgden begin mei koude dagen met heel frisse nachten die voor schade zorgden in de tuin. Desondanks valt alles op zijn plooi en kunnen we verder aan de slag in de tuin. Hopelijk zijn ondertussen de watervoorraden aangevuld en is het wat warmer. Juni is een maand waarin veel moet bestreden worden en de eerste snoei plaats vindt.

De buxusmot, die met zijn rups al de eerste sporen nagelaten heeft eind april, begin mei, komt nu het warmer wordt, volop tot leven en de nachtelijke tochten van de mot zorgen voor triestige haagjes alom. De mot en zijn rups moet je op regelmatige basis bestrijden, liefst met een biologisch middel. Doe dit bij voorkeur ’s avonds voor het donker wordt. Tegelijkertijd bestrijdt je op die manier de aanvallen van fruitmot en andere ongewenste diertjes. Tot uw eigen verrassing kan je vaststellen dat er vandaag niets aan de hand is en zie je morgen bomen en of struiken vol zitten met vieze webben gevuld met rupsen. Eén warmteopstoot kan voldoende zijn om je wekenlange werk in de tuin te herleiden tot een drama.

Zorg dan ook voor een propere tuin: bestrijd onkruid in je tuin, maar ook op en rond het terras en voetpaden, wegeltjes en opritten. Verwijder paardenbloem, madeliefjes , klaver en zuring handmatig uit het gazon. Zorg er ook voor dat de peulen die gevormd worden door blauwe en gouden regen verwijderd worden om ongevalletjes te vermijden en een betere bloei te hebben volgend jaar. Kortwiek uitgebloeide struiken van het voorjaar en verwijder de oudste, dikke takken. Buxus mag nog gesnoeid worden in juni (als je buxusmot bestrijdt, snoei dan eerst en besproei daarna met een combinatie van tak- en bladversterkende en een rupsendodend middel); doe dit best met een manuele haagschaar en wanneer de lucht overdekt is of het lichtjes regent. Voor 21 juni kan je best de hagen van beuk, haagbeuk, taxus hulst en leylandi een eerste maal snoeien. Verwijder ook de uitgebloeide bloemen en afgestorven plantendelen. Bestrijd de slakken op een ecologische manier en zorg er voor dat andere (huis)dieren en spelende kinderen niet in aanraking komen met slakkendodende korrels. Denk ook aan de vogels!

Rozentuin Kortrijk

Juni is de maand bij uitstek voor bloeiende rozen. Controleer regelmatig op ziektes en bladluizen en verwijder uitgebloeide bloemen. Het gazon kan je een keer per week maaien, afhankelijk van de groei en de weersomstandigheden. Denk hierbij ook aan de studerende kinderen van de buren. In de moestuin kunnen we de eerste groenten en vruchten oogsten. Erwten, spinazie, salade, radijzen, rabarber, aardbeien, aalbessen, kruisbessen, frambozen,  asperges, broccoli, venkel, … . Je kan nog heel veel planten ook. Onderhoud je moestuin en schoffel regelmatig en geef water. Verwijder het teveel aan eendenkroos uit de vijver.

De aprilse grillen zijn voorbij, de warmere dagen zijn op komst. Het onkruid is gewied, de borders bijgewerkt. De eerste plagen en kwalen steken de kop op. Als je dit nog niet gedaan hebt, is het hoog tijd om je buxusmottenvallen te plaatsen. De eerste vluchten zijn immers al vastgesteld. Het is ook het ideale moment om te vijver uit te kuisen en de pompen, filters en fonteinen na te zien en op te starten. De eerste tuinbeurzen zijn voorbij en de bloemen- en tuinmarkten volgen elkaar op. Ideaal om enkele ideeën weg te plukken en ten uitvoer te brengen in de eigen tuin.

Verticuteren

Het gazon kan nu geverticuteerd worden en een eerste bemesting ontvangen. Denk er aan om het grote onkruid met de hand te verwijderen, sinds nieuwjaar mag je gazon niet meer bespoten worden met selectieve onkruidverwijderaars zoals bofix e.d.. Let ook op dat sommige producten dezelfde naam behouden hebben, maar dat hun samenstelling volledig gewijzigd is waardoor je een ander resultaat bekomt. De meeste producten die vroeger glyfosaat bevatten, zijn nu vervangen door producten die werken op basis van azijnzuren. De vroegere strooisels die meerdere producten en werkingen tegelijkertijd hadden (vb.: mos verwijderen, bemesten en onkruidgroei bestrijden) zijn niet meer te vinden.

Terracotem

In de siertuin is het nu het ideale moment om de bloembakken te vullen met zomerbloeiers. Petunia, surfinia, begonia en zo veel meer soorten zijn in alle formaten en kleuren te koop. Ieder jaar zijn nieuwe en mooiere variëteiten beschikbaar. Eens de ijsheiligen voorbij zijn kan je de bakken op hun definitieve plaats zetten. De exotische en vorstgevoelige planten mogen dan ook hun definitieve plaats op het terras krijgen. Leuk is ook om eens met verhoogde bloembakken te werken. Dit maakt de inspanning minder vermoeiend en maakt allerlei combinaties mogelijk. Denk er wel aan dat bloembakken vlugger uitdrogen en beter een waterreservoir hebben. Werk desnoods met terracotem of andere gelijkwaardige vochtabsorberende of vochtbehoudende korrels. Ook handig zijn de bemestingsproducten onder de vorm van “pillen”. Deze geven op het juiste moment, onder de juiste temperatuur en vochtigheid de benodigde hoeveelheid meststof op de juiste plaats af.

Meer weten? Klik op de foto.

Eens de ijsheiligen voorbij zijn kunnen de tomaten, paprika’s, pompoenen, meloenen en struik- en stambonen op hun definitieve plaats geplant worden. Geef tijdig water en doe dit zo veel mogelijk in de voormiddag, dit vermindert de kans op zieketen en schimmels gerelateerd aan vocht. Oogst de eerste salade, spinazie, asperges en radijsjes. Zaai en plant allerhande kolen, rode biet, witloof, sla, erwten, … . De heesters die al uitgebloeid zijn mogen, net als buxus, op bewolkte dagen gesnoeid worden. Kersen en pruimen mogen nu gesnoeid worden en leg stro onder de aardbeiplanten.

Gelukkig is er niet te veel schade in de tuin na de vele sneeuw einde januari en de overvloedige regen van februari. Ondanks alles mag er terug gewerkt worden in de tuin mits het niet vriest.

De rozen moeten dringend teruggezet worden op 2 à 3 ogen en kruisende takken moeten verwijderd worden. Na de gift van kalk in februari mag nu ook al lichtjes bemest worden mits er tijdig regen valt. De composthoop kan nog uitgestrooid worden tussen de borderplanten of onder de fruitbomen. Fruitbomen die aangetast zijn door boomkanker worden best nu verwijderd en vervangen door jonge, frisse exemplaren die al duidelijk de eerste botten vertonen. Ondertussen beginnen de vroegste planten al te bloeien (forsythia, abrikoos, …) terwijl anderen al uitgebloeid zijn (helleborus, sneeuwklokje, …). Heesters die in volle of late zomer bloeien moeten we nu inkorten (vlinderstruik, kornoelje, hydrangea), terwijl we deze die in het voorjaar bloeien, nu juist met rust moeten laten.

Op droge dagen spitten we de moestuin of vullen we lege plaatsen in de borders op met nieuwe planten. We geven er de aandacht aan om minder exotische en streekeigen planten te plaatsen. Dit zorgt voor een betere en aangepaste groei en brengt niet teveel schade aan in de omgeving. Onkruid wordt regelmatig gewied vooraleer er enige bloei te zien is. De vijver houden we nog altijd open en we kunnen al beginnen met de afgestorven bladeren van de bovenwaterse planten te verwijderen. Wil je nog een haag aanplanten, wees er dan snel bij en probeer de planten zo weinig mogelijk te laten uitdrogen. Het beste is uw plantgaten of –voren te maken, de planten halen (afdekken bij het vervoer om uitdroging te voorkomen) en binnen de kortste termijn planten. Zijn er nog planten die je wil scheuren of delen, aarzel dan ook niet om dit nu te doen! Ruim ook de winterbescherming op, maar hou ze klaar als hevige vorst wordt voorspeld!

Het gazon kan in maart een eerste keer gemaaid worden en geverticuteerd. Doe dit echter niet als het gazon te vochtig staat. Maai ook niet ineens naar de laagste stand, de overgang kan te bruusk zijn. Verwijder afgevallen bladeren en onkruid uit het gazon, je mag sinds januari immers niet meer spuiten met onkruidverdelgers (Bofix, KB gazon, …). Als je het nog niet gedaan hebt, bekalk dan het gazon en de buxus. Steek nu de graskanten mooi af. Bloembollen van zomerbloeiers (gladiool, crocosmea, anemoontjes) kunnen al de grond in.

In februari starten de eerste werkzaamheden in de tuin en omgeving als het niet vriest of sneeuwt. Je terras en klinkers kunnen afgekuist worden om alle groen en vuil te verwijderen. Het groen van tussen de klinkers en terrastegels moet je manueel verwijderen. Onkruidbestrijders op basis van glyfosaat zijn verboden. Vul de vrijgemaakte voegen tussen klinkers op met wit fijn, droog zand. Tussen de terrastegels gebruik je voegmiddel. Kuis ook het vuil uit de dakgoten weg. Op een vriesvrije dag kan je de ramen van de serre, veranda en kas proper maken. De zon kan dan beter de grond opwarmen. Nestkastjes en voederplanken worden proper gemaakt.

De pootaardappelen kan je laten kiemen en op een warme, droge dag al eens buitenzetten opdat ze kracht zouden opdoen. Binnenshuis ga je aan de slag met kiem- en spruitgroenten. Keuze te over: tuinkers, radijs, prei, selderij, alfa-alfa, linzen, cresson of de waterkers, radijskers, mosterd, boekweit, zonnebloem, suikermaïs, rijst, tarwe, rogge, spelt, broccoli, kikkererwt, look, ajuin, pompoen, luzerne, linzen, … . Je kan als echte tuinliefhebber ook wat voorsprong nemen en in de veranda of binnenshuis tomaten, paprika, sla, bloemkool, erwten en zelfs tuinbonen opkweken om later buiten te planten.

In de tuin is het nu ook hoog tijd om te kalken. Vergeet niet ook je gazon te bekalken, alhoewel je het in deze periode beter nog niet teveel beloopt. Zie je grote onkruiden staan in je gazon, verwijder ze dan door een mes te gebruiken of ze uit te trekken. Sinds januari mag je immers geen selectieve onkruidverdelgers (Bofix, KB gazon, etc. …) meer gebruiken. Dus hoe sneller je het onkruid verwijdert, hoe mooier je gazon zal blijven. We zullen vanaf deze zomer er moeten mee leren leven dat wat meer onkruid in het gazon gaat bloeien en het eentonige groene gazon verdwijnt.

Als de grond niet is bevroren, kan nog fruitbomen, coniferen en struiken verplanten. Fruitbomen en struiken van kleinfruit mag je nu volop snoeien mits het niet vriest. Wacht nog met de rozen te snoeien tot in maart. Je compostbak mag je nu ook ledigen en uitspreiden in de border of onder de boomkruin van je fruitbomen. Vul desgevallend de plaatsen aan waar boomschors of ander dekmateriaal verspreid is. Vergeet niet je vijver na te kijken en je vijverpomp te reinigen.

December en januari zijn maanden waarin je niet veel kunt doen in de tuin.

Je materiaalafkuisen en invetten; alles wat snijdt eens bijslijpen, inoliën en op eenveilige plaats opslaan. Tuinslangen, watertonnen en andere voorwerpen waarwater kan bevriezen, ledigen en afkuisen. Waterkraantjes afsluiten en afdekken.Vijvers ijsvrij houden  Allemaal zakendie we in die koude maanden kunnen doen.

Maar als het sneeuwt kan het interessant zijn om eens de sneeuw te verzamelen en er een dikke laag van te leggen in de afgesloten koude bak of de serre. Je kan de overtollige sneeuw ook verzamelen op een plaats waar weinig water aan kan komen (eens een dikke laag bovenop je composthoop leggen, of in de compostbak doen). Het vele water dat ten gevolge van het dooien van de sneeuw doordringt in de grond zorgt er voor dat overtollige zouten worden doorgespoeld. Ik heb ook al mensen weten hun regenputten vullen met opgeschepte sneeuw, alhoewel mij dit niet zo’n goed idee lijkt. Als het sneeuwt, houd dan voetpaden vrij en zorg ervoor dat fietsers en automobilisten niet verhinderd worden. Zorg er ook voor dat bij plotse dooi de afvoeren en goten niet verstopt raken en voldoende vrij zijn.

Overtollige bladeren en afgestorven takken en plantedelen mogen nog steeds verwijderd worden. Panikeer niet te veel als je ziet dat plotse vorst sommige planten een oplawaai verkocht heeft. De meeste vaste buitenplanten kunnen een vorst tot 10 graden overleven.

Als de grond niet is bevroren, kan je bladverliezende bomen en struiken verplanten. Vorstgevoelige planten kan je beschermen met noppenfolie, vliesdoek of hooi. Zorg er wel voor dat de plant nog lucht heeft en dat het bevriezen van de damp (aan de binnenkant van hoezen en folies) niet voor grotere schade zorgt.

Kerststukjes en kerstbomen verzorg je goed. Geef ze tijdig water, maar niet te veel. Eens Kerst voorbij is en je de boom buiten wil planten, doe dit dan op een dag dat het niet vriest of zorg er voor dat de boom zich eerst kan aanpassen aan de kou. Een kerstboom vanuit de living (waar het 20° is) naar buiten brengen (waar het vriest) bezorgt de boom of struik een hevige schok.